Banenverlies VS, maar China blijft groeien

Twee verschillende verhalen van twee verschillende economische grootmachten: de werkgelegenheid in de Verenigde Staten is in februari met 697.000 banen afgenomen. Dit is een record, sinds salarisstrookverwerker ADP acht jaar geleden begon met meten is de afname nog nooit zo groot geweest. Een klein en wellicht voorbarig lichtpuntje is dat het aantal aangekondigde ontslagen in februari is afgenomen. Het is dus niet ondenkbaar dat het banenverlies in maart een stuk minder zal zijn.

Aan de andere kant van de globe horen we hele andere verhalen: in China neemt de verwachte economische groei wellicht af, maar omdat het westen nog steeds massaal plastic troep uit dat land blijft importeren is de economische groei daar nog altijd 6% op jaarbasis, zo is de verwachting. De Times noemt het al een teken dat we wellicht over het dieptepunt heen zijn. In tegenstelling tot de nieuwe president van de VS ga ik me niet aan zo'n uitspraak wagen, voor hetzelfde geld kan het nog een jaar of langer duren voor de beurskoersen weer iets van hun verlies goed hebben gemaakt. Dat gezegd hebbende, als je echt veilig wil beleggen dan koop je gespreid, elke dag een klein plukje fondsaandelen.

Wil Bos nationaliseren omdat er een bank op omvallen staat?

Dat Wouter Bos het niet zo op de aandeelhouders had, weten we sinds gisteren maar al te goed. Maar dat hij gelegaliseerde diefstal van aandelen toe wil voegen aan zijn pakket crisismaatregelen, zal toch veel mensen verbazen. Want laten we eerlijk zijn, dit gaat toch nergens meer over? De huidige recessie mag dan wel ernstig zijn, de economische theorie leert ons ook dan onteigening en gedwongen nationalisatie nou niet direct de meest rendabele oplossingen zijn om een crisis te bestrijden. Zelfs Keynes ging niet zo ver.

Dat Bos hier nu mee komt zou twee dingen kunnen betekenen: ofwel hij probeert een politieke agenda door te drukken waarbij de overheid meer macht naar zich toe trekt om direct in de economie in te kunnen grijpen, ofwel Bos weet meer dan wij dat weten en hij acht dit soort maatregelen noodzakelijk. Gedwongen nationalisatie is iets wat bij regimes zoals die van Mugabe of Chavez hoort, voor Nederland is het tien stappen te ver. Bos weet dit ook, ik kan me niet voorstellen dat hij onder normale omstandigheden met plezier dit soort maatregelen neemt. Zou het kunnen zijn dat hij meer weet dan wat de aandeelhouders weten? Is er wellicht op korte termijn een nationalisatie ophanden omdat een grote Nederlandse bank op omvallen staat? Volgens mij hebben we zoiets eerder gehoord.

Volgens Bos hebben de beleggers het gedaan

Hoe gek wil je het hebben? Volgens de minister van financiën, Wouter Bos, zijn de beleggers de schuldigen in de kredietcrisis. En de commissarissen hebben niet voldoende toezicht gehouden. Onverantwoorde risico's zijn beide groepen niet uit de weg gegaan en de oplossingen hebben ze overgelaten aan politiek en overheid.

Het blijft bizar om te zien dat intelligente mensen als Wouter Bos zich zo mee laten slepen op het moment dat ze te machtig worden. In slechte tijden kloppen de banken bij de minister aan, en Super Wouter lost het wel even voor ze op. De aandeelhouders hadden dit allemaal makkelijk kunnen voorkomen, maar nee, het was Wouter die iedereen uit de narigheid moest halen. Aandeelhouders gaan immers alleen achter hun korte termijn belangen aan, de lange termijn interesseert ze niets.

De werkelijkheid is anders. Het overgrote deel van het aandelenkapitaal komt van institutionele beleggers en particuliere buy and hold beleggers. Allemaal lang geld dus. Veel van deze beleggers zijn nog steeds aandeelhouder bij de banken en andere bedrijven waar het nu zo slecht gaat. Bovendien zijn de meeste aandeelhouders van Nederlandse bedrijven (of bedrijven die in Amsterdam een notering hebben) niet noodzakelijkerwijs uit Nederland afkomstig. Dit kunnen net zo goed buitenlandse institutionele beleggers zijn. Al deze beleggers zien het liefst een goede dividend uitkering, niet alleen nu, maar ook over tien of twintig jaar.

Recessie's horen er gewoon bij. Eens in de zoveel jaar komt er weer een recessie langs, waarvan de ene wat heftiger is dan de andere. Het is heel verleidelijk om nu te denken dat dit nog nooit eerder heeft plaatsgevonden, maar dat is onzin. Na deze crisis gaan de koersen ook weer gewoon omhoog, om een aantal jaren later weer omlaag te gaan. Aandeelhouders kunnen daar bitter weinig aan doen. Er zullen ook altijd bedrijven zijn die te grote risico's nemen, en dat is maar goed ook. Het nemen van risico's is namelijk een stuwende kracht binnen het kapitalisme. Een aantal van deze risico's pakken goed uit, een aantal niet en dan hoort een bedrijf failliet te gaan.

We hebben echter al eerder gezien dat het nu juist de centrale banken zijn die dit tegenhouden. Door banken te redden blijven de problemen in het systeem. Dat verandert ook niet als de raad van bestuur vervangen wordt, het hele bedrijf hoort gewoon in default te gaan. Maar laat het nu net Wouter Bos zijn die dit heeft tegengehouden, waardoor de problemen uiteindelijk gewoon weer terug komen.

Dollar is koning, maar goud blijft keizer

Terwijl het nog geen jaar geleden was dat de Amerikaanse dollar op een dieptepunt stond ten opzichte van verschillende andere valuta wereldwijd, is de munt momenteel weer flink populair. In de US Dollar Index staat de dollar weer op het niveau van maart 2006. De euro/dollar koers was een jaar geleden nog $ 1,5970 voor je euro, tegenwoordig krijg je nog maar $ 1,2574 per euro.

Dit schijnt dan ook vooral te maken te hebben met een vlucht van buitenlandse aandelen en investeringen terug naar de dollar, oftewel het proces van deleveraging dat we al sinds september vorig jaar zien gebeuren. De directe aanleiding dit keer is het gooien met geld naar AIG. Overigens zou je normaal gesproken mogen verwachten dat de dollar in zo'n geval zou dalen, een nogal fundamenteel gevolg van de verandering in vraag en aanbod verhoudingen. Er worden immers opnieuw miljarden dollars bijgetoverd. Probleem is echter dat er nauwelijks alternatieven voor de dollar zijn. Ook de euro en de yen doen het slecht.

Op zulke momenten komt goud weer om de hoek kijken. Normaal gesproken zien we de koers van goud in dollars per troy ounce, maar in euro's gemeten blijkt het metaal nog veel interessanter en staat het inmiddels op de hoogste prijs ooit (nou ja, sinds we de euro hebben in ieder geval). De reden hiervoor? Analisten zijn bang dat de grote centrale banken Zimbabwe achterna gaan...

AEX op niveau 1995: einde passief beleggen?

De strategie van het op lange termijn passief beleggen wankelt op haar grondvesten. Hier nog even een korte definitie van Buy and Hold uit Investopedia:

"Buy And Hold

What Does Buy And Hold Mean?
A passive investment strategy in which an investor buys stocks and holds them for a long period of time, regardless of fluctuations in the market. An investor who employs a buy-and-hold strategy actively selects stocks, but once in a position, is not concerned with short-term price movements and technical indicators.

Investopedia explains Buy And Hold
Conventional investing wisdom tells us that with a long time horizon, equities render a higher return than other asset classes such as bonds. There is, however, a debate over whether a buy-and-hold strategy is actually superior to an active investing strategy; both sides have valid arguments. A buy-and-hold strategy has tax benefits, however, because long-term investments tend to be taxed at a lower rate than short-term investments. "

Passief beleggen is waarvoor aandelen zijn uitgevonden. Als mede-eigenaar van een bedrijf deel je mee in de winst en het zijn voornamelijk deze dividend uitkeringen die het interessant maken om je geld in aandelen te stoppen in plaats van op een spaarrekening. Dit blijkt ook wel uit de huidige stand van de AEX. Als je eind 1995 de index had gevolgd dan was de waarde van je investering gelijk gebleven, ervan uitgaande dat je het dividend (wat doorgaans een stuk minder is dan de spaarrente) hebt opgenomen.

De waarde van aandelen zegt in de eerste plaats iets over de winstverwachting van een bepaald bedrijf. Dat de koersen nu op het niveau van 1995 staan wil dus zeggen dat alle investeringen die sinds die periode zijn gedaan (in de laatste 13 jaar!) niets toe hebben kunnen voegen aan de winstverwachting van de bedrijven. Ze zijn dus in feite waardeloos geworden. Ook innovaties als het internet en mobiele telefonie hebben de winsten niet kunnen verbeteren. Het is dus maar de vraag of ultrapassief beleggen wel de meest succesvolle strategie van investeren is.